SOMBERE TIJDEN
wo 8 januari 2025 HardenbergAllereerst wens ik iedereen voor 2025 zoveel mogelijk gezondheid, geluk, succes en vrede.
Ik weet dat het er allemaal in deze wereld niet zo rooskleurig uitziet. We dachten met z’n allen, dat we het prima voor elkaar hadden, maar dat blijkt een vergissing.
Een paar jaar geleden corona en nu is of dreigt er overal oorlog. Het schijnt van alle tijden te zijn: Als het een poos goed lijkt te gaan, gaat het toch weer mis. In december las ik een boek van Émile Zola (L’ oeuvre) uit 1886. Waarschijnlijk leest niet iedereen regelmatig een boek van Zola, daarom het volgende:
Het is een Franse schrijver, die onder meer opkwam voor een Joodse legerofficier, die was veroordeeld eigenlijk alleen maar omdat hij een jood was. Verder schreef hij een serie van twintig romans over twee Franse families. Het door mij gelezen boek gaat over een kunstenaar, die niet bij machte is zijn meesterwerk te voltooien. Aan het eind van het boek staat ongeveer het volgende (ik citeer niet letterlijk en niet in het Frans): Deze tijd heeft een ongezonde lucht, deze periode wordt geteisterd door afbraak, Je raakt in de war, iedereen verdringt elkaar, er is anarchie, waanzin, men is radeloos. Nooit waren we het zo ontzettend oneens, terwijl we denken alles te weten. Deze periode met verlichte geesten moet wel eindigen in duisternis. We hebben te veel beloofd, te veel gehoopt en gedacht alles te kunnen verklaren. Alles stort in. Maar dit is echt niet het einde, maar het begin van iets anders.
Na 1886 is het vaak weer goed gegaan en dan weer mislukt. 2025 is hopelijk een nieuw begin.
Bert Linde
