Stefan en Margaretha steunen Oekraïne

- Door: Grietje Grendelman - Stefan en Margaretha Bakker wonen sinds 2021 weer in Nieuwleusen, samen met hun drie kinderen van 8, 6 en 1,5 jaar. Daarvoor leefden zij vanaf 2014 zeven jaar in Oekraïne, waar zij zich met hart en ziel inzetten voor vrijwilligerswerk. De band met het land en de mensen daar is nog altijd sterk.

Samen met Harmen Brouwer, Evelien Smallenbroek en José Bakker vormen zij de werkgroep Testify to Love. Deze werkgroep werd begin 2014 opgericht door een vijftal mensen met een hart voor Oekraïne. Terwijl Stefan en Margaretha in Oekraïne actief waren, ondersteunde de werkgroep vanuit Nederland het werk door fondsenwerving en praktische hulp. Sinds de terugkeer naar Nederland wordt de hulp en begeleiding voortgezet, nu op afstand.

Na hun terugkeer in 2021 hebben Stefan en Margaretha zich aangesloten bij de Evangelische Gemeente Ommen. Vanuit deze gemeente wordt jaarlijks een oliebollenactie georganiseerd, waarvan de opbrengst al twee keer ten goede mocht komen aan Testify to Love. “Het is bijzonder om te zien hoe acht oliebollenbakkers zich een hele dag inzetten om een mooi bedrag op te halen. In december 2025 leverde deze actie maar liefst 2.500 euro op”, laten Stefan en Margaretha weten. Daarnaast ervaren Stefan en Margaretha veel betrokkenheid vanuit de Evangelische gemeente en is er altijd ruimte om aan te kloppen wanneer er gerichte projecten zijn waarvoor financiële steun nodig is.

“Zijn visie raakte ons meteen”

Het project ontstond uit een wens van de lokale dominee Zan Fabian Sándor, die zich wilde inzetten voor kinderen met een beperking in Oekraïne. Met steun van andere stichtingen uit Nederland, Zwitserland en Hongarije had de dominee al een pand aangekocht voor een revalidatiecentrum, maar vakkennis ontbrak nog. Juist in die periode kwamen Stefan en Margaretha Bakker met Sándor in contact tijdens hun voorbereidingen om vrijwilligerswerk te doen in Oekraïne. “Zijn visie raakte ons meteen; dit was precies waar onze wens om te helpen samenkwam”, vertellen zij. Wat begon als een jaar vrijwilligerswerk groeide uit tot zeven jaar inzet ter plaatse. Inmiddels functioneert het centrum zelfstandig, maar blijven Stefan en Margaretha op afstand betrokken en bezoeken zij het project meerdere keren per jaar.

Sinds het uitbreken van de oorlog richt Testify to Love zich daarnaast ook op noodhulp en winterondersteuning, in nauwe samenwerking met lokale contactpersonen. “We werken samen met de lokale gereformeerde kerk in West-Oekraïne, we zijn goed vertrouwd met taal. Hoewel er geen gevechten zijn, zijn de gevolgen van de oorlog duidelijk: veel jonge gezinnen zijn vertrokken en vooral ouderen blijven achter. Daarom hebben we ons winterhulpprogramma uitgebreid en bieden we extra steun in de dorpen rond het revalidatiecentrum”.

Hechte vriendschap

Op de vraag wat is jullie motivatie om in actie te komen voor de inwoners van Oekraine antwoordt Stefan het volgende: “Via vakantiereizen die werden georganiseerd voor kinderen van een internaat uit Oekraïne kwamen wij al in contact met deze kinderen, terwijl wij zelf nog jongvolwassenen waren. Later hebben we hen in Oekraïne opgezocht en zo is er een hechte vriendschap ontstaan. Door die band zagen we ook hoe veel moeilijker hun omstandigheden waren in vergelijking met die van ons. Dat besef heeft het verlangen om hen te helpen steeds verder versterkt en uiteindelijk hebben we de stap genomen om daadwerkelijk te gaan. Natuurlijk denken wij ook wel waarom doen we dit, helpt dit wel, is het geen hele kleine druppel. Maar steeds als we in Oekraine aanwezig zijn zien we en horen we hoe belangrijk ook deze kleinschalige hulp is. We krijgen te horen ‘wat fijn dat jullie er weer zijn’ en ‘tot de volgende keer’ het geeft de mensen moed dat er andere mensen met hun mee leven”.

Acties

In het voorjaar brengen Stefan en Margaretha zaden en pootaardappelen naar Oekraïne om de lokale bevolking te helpen zelf voedsel te verbouwen. In het najaar organiseren zij levensmiddelenacties bij Nederlandse supermarkten. De ingezamelde producten brengen zij persoonlijk naar Oekraïne, waar ze samen met een lokale contactpersoon worden uitgedeeld aan mensen die het hard nodig hebben. Naast praktische hulp bieden zij tijdens deze momenten ook bemoediging en persoonlijke aandacht aan mensen in moeilijke omstandigheden.

De meest memorabele acties zijn vaak de kleine momenten, zoals wanneer een kind voor het eerst veilig en ontspannen in een aangepaste stoel kan zitten en ouders even afstand durven nemen. Wat in Nederland vanzelfsprekend lijkt, is daar heel bijzonder. Hoewel ook grote doelen zijn bereikt, zoals een busje of een lift, zijn het vooral deze kleine, betekenisvolle momenten waarvoor Stefan en Margareth het doen.

Op de vraag lopen jullie ook tegen uitdagingen aan bij het organiseren van actie antwoordt Margaretha het volgende: “We hebben gelukkig een vaste groep vrijwilligers die ons helpen acties in Nederland op te zetten. En daardoor lukt het altijd om veel en gericht middelen in te zamelen. We vragen onze lokale contactpersonen waar behoefte aan is. Omdat we het transport naar Oekraïne zelf doen maar geen bus hebben, is dat soms een uitdaging om die te lenen. Maar dat is altijd nog gelukt”.

“Delen van wat je hebt”

Welke verhalen of ontmoetingen zijn jullie het meest bijgebleven tijdens jullie reizen?
“Veel verhalen blijven ons bij. Ouders van wie hun zoon aan het front omkwam, of vrouwen van wie de partner al bijna vier jaar door de oorlog niet thuis kan komen – het verdriet van zulke mensen raakt je diep. Maar ook mooie momenten blijven hangen. In oktober maakten vrijwilligers een huis rolstoeltoegankelijk, zodat een man na jaren weer naar buiten kon. Of het moment dat we onverwachts een scootmobiel brachten bij een jonge vrouw die slecht ter been is, waarmee ze weer zelfstandig naar de winkel, de kerk of bij iemand op bezoek kon”.

Stefan en Margareth hebben veel geleerd van de Oekraïense bevolking en andere vrijwilligers, vooral over gastvrijheid en het delen van wat je hebt. Zelfs in moeilijke tijden nodigt de Oekraïense bevolking mensen uit voor een maaltijd, en doen ze dat met plezier en liefde. Daar hebben zij veel van opgestoken.

Wat zijn jullie plannen voor de toekomst en hoe willen jullie je inzet voortzetten?
“Soms denk ik als ik net weer terug ben ‘ik stop er mee’ maar vaak na een aantal weken begint het alweer te kriebelen en worden er alweer berichten heen en weer gestuurd en plannen gemaakt. Ik hoop en bid ervoor dat we op dit niveau hulp kunnen blijven bieden. Lokaal en kleinschalig dat is onze kracht”, laat Stefan weten.

Stefan en Margreth willen de lezers van Weekblad De Toren het volgende meegeven: “Doe wat je kunt, of dat nu fysiek of financieel is, Samen kunnen we de bevolking in Oekraïne ondersteunen. Het is belangrijk om een goede balans te vinden tussen mensen die ter plekke helpen en degenen die financieel bijdragen. Als die balans klopt, kan er ontzettend veel worden bereikt”.

Voor meer informatie en steun kijk op www.facebook.nl/testifytoloveoekraine