“Tik een eitje’, maar eet met mate!”

“Tik een eitje, maar eet met mate”. Dat zegt de heer Bakkenes, die hobby- kippen en bijen heeft en er naar eigen zeggen, probeert goed voor de dieren te zorgen. 

“De melding afkomstig van het Rijks Instituut voor de Volksgezondheid en Milieu/kortweg RIVM vlak voor Pasen 2025 kwam hard aan. In eieren van hobby- kippen zit een te hoog gehalte aan PFAS!

PFAS, is een verzameling van chemische per- en polyfluoralkylstoffen en zijn milieu- vreemde stoffen door de mens gemaakt.

In de geschiedenis van de mens is vaker gebleken dat elke vooruitgang ook een keerzijde kan hebben. PFAS heeft enerzijds handige eigenschappen als: water-, vet- en vuilafstotend bijvoorbeeld anti- aanbaklagen in pannen of pesticiden. Anderzijds niet of nauwelijks afbreken, giftig zijn voor mens en milieu en zich snel en gemakkelijk verspreiden in het milieu en ophopen in het lichaam van mens, dier en plant.

Dit betekent dat in al ons voedsel en drinkwater PFAS aanwezig is in wisselende hoeveelheden, maar ook in eieren van commercieel gehouden kippen.

Alle aanleiding om het omvangrijke Engelstalige rapport van het RIVM; uitgave 2025- 0011 eens kritisch tegen het licht te houden.

Te kort door de bocht

De aankondiging van het RIVM dat het niet verstandig is om eieren van hobby- kippen te eten is correct maar wat te kort door de bocht omdat het om onderlinge verschillen bij de meetlocaties gaat en ook afhankelijk is van de gezondheid en leef- en eetgewoonten van een mens. Het is echter wel een veilig advies als niet vooraf bekend is of eieren van hobby- kippen ook daadwerkelijk PFAS bevatten; immers meten is weten! Uit de rapportage valt te lezen dat in het uiterste geval sterk wordt afgeraden helemaal geen eieren van de monsterlocatie bij Chemours; het vroegere Dupont te eten. Terwijl op een locatie in provincie Drenthe in het geheel geen sprake was van aanwezigheid van PFAS in eieren van hobby- kippen. Overigens, kan bij de ene locatie geen PFAS, maar bij de buren van deze locatie wel PFAS voorkomen.

In ons milieu zit PFAS en mensen krijgen te veel PFAS binnen via ons voedsel, drinkwater en daarnaast het eten van eieren van hobby- kippen. PFAS kan schadelijke effecten hebben op ons immuunsysteem en op de voortplanting en ontwikkeling van het ongeboren kind. Daarnaast een ongunstige invloed op ons cholesterol in het bloed, effecten op de lever en nier- en testiskanker veroorzaken. Schadelijk voor dieren in de top van de voedselketen bij vogels en zoogdieren.

De eerste effecten die kunnen optreden zijn te verwachten bij het immuunsysteem van de mens zoals bij allergieën.

Overigens, speelt zeker mee de tijd en de mate van blootstelling aan PFAS, maar ook leefgewoonten als voldoende lichaamsbeweging en individuele verschillen in vatbaarheid voor ziekten.

Voor provincie Overijssel geldt dat twee meetlocaties wel en twee meetlocaties niet op orde zijn. Hobby- kippen gehouden in een hok zonder direct contact met de bodem gelden lagere PFAS- waarden, maar nogmaals meten is weten.

Het bewustzijn en het gebruik van PFAS neemt in de samenleving toe waarin de overheid een grote rol dient te spelen. Maar het na- ijleffect zal nog decennia aanhouden. De regenwormen krijgen de schuld van dit alles en dat is onterecht. Hobby- kippen die vrij buiten rondlopen eten wormen, wormen leven in de grond en door organische stof te eten komt er PFAS in het lichaam van de worm.

Over de honing afkomstig van de bijen is ook al wat te doen, het is diep triest dat ons milieu door de mens zo zwaar wordt aangetast, maar daarover in een volgend artikel later meer,” aldus Bakkenes.

Belangstellenden kunnen een Nederlandstalige samenvatting van het RIVM- rapport en de Engelse rapportage ontvangen door een email te sturen naar: barendbakkenes@ziggo.nl.