Keuzestress en satisficers

Deze column verschijnt op 18 maart, de dag van de verkiezingen. De campagne is achter de rug want het is een ongeschreven regel dat politieke partijen zich op de dag van de verkiezingen rustig houden. Volgens de kieswet mag je de kiezer niet beïnvloeden in of rondom het stemlokaal. Maar het is een ‘herenakkoord’ om gewoon geen campagne te voeren. Met vier vrouwelijke lijsttrekkers in onze gemeente is het maar de vraag of dit herenakkoord stand houdt zeg ik er met een knipoog bij.

De term herenakkoord komt uit de 19-de eeuwse diplomatieke wereld. Sindsdien is er nogal wat veranderd. Toen het herenakkoord werd uitgevonden mochten vrouwen in Nederland niet eens stemmen, want het actief stemrecht kregen ze pas op 10 juli 1919. Het algemene kiesrecht voor mannen bestaat overigens ook pas sinds 1917. Daarvoor mochten “alleen zij stemmen die in het volle bezit van het burgerlijke rechten waren (en dat waren alleen mannen) en die een bepaald bedrag aan belasting betaalden.”. Bij de gemeenteraadsverkiezingen mag je nu stemmen als je 18 jaar of ouder bent, in de gemeente woont, een EU paspoort hebt en niet bent uitgesloten van het kiesrecht. Niet EU-burgers mogen stemmen als ze minstens 5 jaar legaal in Nederland wonen.

Ik weet niet hoe het u is vergaan, maar ik zweefde zes weken geleden en zweef nog steeds. Ik heb gewoon last van keuzestress. Dat ontstaat omdat ons brein moeite heeft met teveel opties, onzekerheid, mogelijke spijt en de druk om de beste keuze te maken. Bij het nemen van besluiten zijn er twee typen mensen: Maximizers en satisficers. Bekijk het eens op internet, maar typ het woord satisficer wel zorgvuldig in. Het is bij satisficer net als bij het CDA: laat de C weg en je komt bij een drogist uit.

Een maximizer wilt altijd de allerbeste keuze en een satisficer kiest iets dat goed genoeg is. Een satisficer is sneller klaar zullen we maar zeggen. Ik behoor tot de maximizers en heb me afgelopen weken door de stemwijzer en verkiezingsprogramma’s geworsteld. Alle politieke cafees op RTV4 bekeken en was iedere zaterdag in de stad in de hoop te worden aangesproken door flyerende en koffiedrinkende politici. De lijst van mogelijke partijen is teruggebracht van elf naar uiteindelijk twee. Ik denk dat ik al lopende naar het stemhokje de keuze maak. Of ik maak een polderafspraak met mijn vrouw: stem jij op die ene, dan stem ik op die andere.

En na 18 maart mogen de campagnematerialen worden opgeborgen tot maart 2027 want dan kunnen we weer stemmen voor de provinciale staten. In het geval van Groenlinks-PVDA kan de spulleboel naar de vuilnisbelt of kringloop want zij krijgen binnenkort een nieuwe naam. Tenslotte nog complimenten aan alle vrijwilligers rondom de verkiezingen. Mede dankzij hen kunnen we ons democratisch feestje vieren. Een speciaal woord van dank aan de vrijwilligers van NOOS FM en RTV4. Zij hebben heel wat uurtjes in de politieke uitzendingen zitten met als fraaie slotuitzending het lijsttrekkersdebat. Hulde!

Heeft u nog niet gestemd, haast u dan naar het stemlokaal. En wellicht tot ziens tijdens de uitslagenavond in het gemeentehuis!

Hartelijke groet, VDP