Die frappante gierzwaluw komt nooit aan de grond

- Door: Harry Kruiper - Daar kwamen recentelijk zo’n 50 leden en belangstellenden voor naar De Kern in Ommen. Tijdens maandelijkse lezing activiteit van de vereniging Natuur en Milieu De Vechtstreek. Ze maakten ook kennis met de pure gierzwaluw en zijn specialist/kenner Johan Tinholt uit Dedemsvaart. 

Liefst 32 nestkastenzijn er verzameld aan de buiten- muur van zijn woning. Vanaf 1992 heeft hij alle kunde vergaard over ‘de vogelste vogel’ zoals hij zelf de apus apus een bijnaam geeft. Die gierzwaluw die elk jaar ca. 8.000 km zonder te rusten vliegend naar Noordwest-Europa komt. Voor maar zo’n 100 dagen. Die als enige soort gierzwaluw hier verblijft en snel 2-3 jongen groot brengt. De vleugels zijn herkenbaar sikkelvormig, het verenkleed is donkerbruin van kleur, kin en keel zijn witachtig. Ze eten insecten uit de lucht waar ze actief naar toe vliegen om ze uit de lucht te happen. Het zijn typische stadsvogels die de gebouwen waarschijnlijk als rotsen zien. Alleen daar tref je ze al gierend in de lucht aan, in kolonie vliegende met soortgenoten. 

Broedplekken, hoe meer hoe beter

Dat stimuleert Johan maar al te goed. “Want in de nieuwbouw vinden ze niet hun nestgelegenheid. Dus zijn passende nestkasten op vrije aanvliegroutes uit oost of noord altijd meer dan welkom voor ze. Wel gaat er soms een paar jaar overheen voordat ze hun plekje ontdekken. Maar daarna weten ook hun soortgenoten perfect de nog niet benutte specifieke nestkasten in hun omgeving te gaan bezetten. De broedplek hoog aan de gebouwen/huizen is dan hun enige contact met de aardbodem.” 

Eten, drinken, paren, grootbrengen: alles in de lucht. En rusten dan? Dat doen ze alleen tijdens de broedperiode, in de nestkast. Want broeden kost wel extra inspanning. Ook om al vliegend extra voedsel voor de jongen te verzamelen. Johan presenteert alles met veel mooie foto’s van de vogels en nestkasten. Hij legt uitnodigend uit, hoe iemand gierzwaluw liefhebber kan worden. En laat ook dat één centimer ronde balletje insectenvoedsel zien, vliegend verzameld en meegevoerd in dat verdikte lijkende vogelkopje waarmee de ouders de nestkast in vliegen. Om daarna een beeld te laten zien van de vlieglessen in die kleine ruimte. Hij is immers dagelijks met bescherming en nageslacht van gierzwaluwen bezig.