Lezing over bijzonder stukje Oost-Overijsselse geschiedenis

De Stichting Klooster Sibculo organiseert op dinsdag 12 november een lezing over een bijzonder maar niet bij iedereen bekend hoofdstuk uit de Oost-Overijsselse geschiedenis. Mees te Velde vertelt dan over de Slag bij Ane (1227) en de twee kloosters die uit dit moeras-drama voortkwamen. De lezing begint om 20.00 uur in ’t Refter aan de Kloosterdijk 105 in Sibculo. Inloop vanaf 19.30 uur. De entree bedraagt 5 euro.

Op een hete zomerdag eind juli 1227 speelde zich in het ‘onland’ tussen Ane en Coevorden een geweldig drama af. Bisschop Otto II van Lippe trok met een leger van zeker duizend edelen, ridders en schildknapen ten strijde tegen burchtheer Rudolf van Coevorden en zijn partijgenoten. De bisschop wilde een eind maken aan het verzet in Coevorden, Drenthe en stad Groningen tegen de bisschoppelijke macht. Dat mislukte volkomen: een paar honderd zwaarbewapende ridders zakten weg in de moerassige bodem. Veel anderen werden op hun vlucht door Rudolf en de zijnen achterhaald en gedood. Een onverwachte en grote nederlaag waarvan het bericht door heel West-Europa met afgrijzen verspreid werd.

Memorie en boetedoening

De Slag bij Ane was een episode uit een veel grotere worsteling om de macht in deze streken. Daar is van alles over te vertellen. Maar op 12 november gaat het behalve over de Slag zelf vooral over twee Overijssels-Drentse kloosters die direct uit het drama van Ane zijn voortgekomen. Allereerst is dat het Zwartewaterklooster bij Hasselt, waar in 1227-1232 ongeveer 145 met naam en toenaam bekende ridders zijn begraven. Het klooster werd gesticht voor de memorie (de gedachtenis met het oog op hun zielenheil) van de gesneuvelde mannen.

Het tweede klooster, Maria in Campis, werd door Rudolf en de Drenten gesticht bij Coevorden als verplichte boetedoening voor hun misdaden. Van Coevorden werd het rond 1260 verplaatst naar Assen – de restanten zijn er nog steeds herkenbaar in het complex van het Drents Museum aan de Brink.

Mees te Velde

Mees te Velde (1950) is als domineeszoon geboren in Zalk, was in 1975-1988 zelf predikant (in Neede en in Enschede) en was van 1988-2015 hoogleraar kerkgeschiedenis, kerkrecht en gemeenteopbouw aan de Theologische Universiteit (Broederweg) in Kampen. Na zijn emeritaat is hij actief geweest in de herbestemming van de abdij Sion in Diepenveen (2015-2019), in het erfgoedproject Zwartewatersklooster (2019-2022) en sinds 2022 werkt hij mee aan het initiëren en coördineren van nieuw historisch en archeologisch onderzoek naar de Slag bij Ane met het oog op de 800-jarige herdenking in 2027.