Herdenking Slag bij Ane met boeiende lezing

De vereniging ‘Herdenking Slag bij Ane’ houdt op zaterdag 20 juli de jaarlijkse herdenking om de Slag bij Ane. De bijeenkomst begint om 14.00 uur in het Vechtdalmuseum aan het Meiboomplein 4 in Gramsbergen. Mees te Velde, gepensioneerd theoloog en historisch onderzoeker uit Hasselt, houdt een lezing met als onderwerp: “Zwartewatersklooster, ridders en nonnen in het veen”. Daarna volgt een bloemlegging bij het steentjesmonument in de buurtschap Ane. Rond 15.20 uur worden daar rood-witte bloemen gelegd. Deze kleuren zijn verbonden aan de Nedersaksische streek waar bijna 800 jaar geleden de veldslag plaatsvond. Ook vlaggen met deze kleur markeren 20 juli het herinneringsmonument.

Elk jaar organiseert de vereniging Herdenking Slag bij Ane een herdenking met bloemlegging om de herinnering aan de veldslag van 28 juli 1227 levend te houden. De Slag bij Ane werd destijds aangevoerd door Roelof van Coevorden en in het voordeel van de Drenten beslecht. Bij de Drenten, maar ook grote delen van Noordoost Nederland, ging het om het winnen van hun vrijheid en hun zelfstandigheid. Het was voor die tijd een betekenisvolle en beruchte veldslag tussen de bisschop van Utrecht, Otto II en zijn leger. De bisschop was heerser over Overijssel, Drenthe en Groningen.

Zwartewatersklooster

De gesneuvelde Utrechtse bisschop en legerleider Otto II van Lippe en ridders zijn na de boerenopstand in Ane via de Vecht afgevoerd via de Vecht vanaf Grambergen naar Hasselt om daar in het buitengebied te worden begraven. Naast het ridderkerkhof tussen Hasselt en Zwartsluis werd in 1233 een klooster gesticht dat later, naar de rivier, de naam Zwartewatersklooster zou krijgen. De oorspronkelijke naam van dit vrouwenklooster was “Mons Sanctae Mariae”, ofwel “Mariënberg”. Men geloofde dat het klooster het zielenheil van de dappere ridders bij God zou bevorderen. Helaas heeft het Zwartewatersklooster de tand des tijds niet overleefd: van het gebouw is niets meer over. Gelukkig zijn er nog wel veel schriftelijke bronnen die ons van alles leren over het klooster.

Vrouwenklooster

In de tijd van deze kruistochten sneuvelden veel mannen. Dit is vermoedelijk de reden geweest om voor een weduwenklooster te kiezen. Het klooster was grotendeels zelfvoorzienend en had een eigen school. De gewijde nonnen hadden als eerste taak om te bidden voor het zielenheil van de omgekomen edelen. Het memoriegebed was het korengebed waarin de edelen herdacht werden en was een belangrijk onderdeel van hun zang en gebed. De Reformatie, de grote kerkhervorming in de 16e eeuw, maakte een einde aan de bloeitijd van het klooster. In 1582 waren de nonnen al uit het klooster vertrokken en zijn de bezittingen van het klooster overgegaan naar het bestuur van de stad Hasselt. Het klooster werd rond 1780 afgebroken door omwonenden die de stenen grotendeels gebruikten voor hun eigen boerderijen. Het huidige buurtschap Zwartewatersklooster is dan ook ontstaan op en rond de restanten van het oude klooster. Toen het in 1811 verplicht werd om een geslachtsnaam aan te nemen, kozen de bewoners van dit gehucht voor de achternaam Ten Klooster naar de plek waar ze woonden.