Uniek onderzoek rond gevechtsveld in Holthone

- Door: Harry Kruiper - Vorige week werden meer dan duizend, al of niet interessante vondsten gedaan die nog nader onderzocht dienen te worden. Dat meldt rentmeester Ryan Nijzink namens a.s.r. Verzekeringen, eigenaar van het onderzoeksgebied op landgoed De Groote Scheere op LinkedIn. “Hiermee lijken weer wat ontbrekende puzzelstukjes gelegd te zijn, aanvullend op vondsten op deze locatie uit 1948 en 2009. Vervolgonderzoek zal hopelijk nog andere puzzelstukjes opleveren en een voldoende duidelijk beeld geven van de slagveldlocatie. Veteranen van de stichting Recovery On The Battlefield (ROTB), archeologen van de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) en detectoramateurs van de Stichting Overstichtse Oorlogen (SOO) werken hierbij intensief samen, ook met de grondpachters. Het is de eerste keer in Nederland dat een middeleeuws slagveld systematisch wordt onderzocht.”

Grote verbondenheid met het onderzoekswerk

Dat de ROTB betrokken is maakt dit onderzoek extra bijzonder. De veteranen, die gedurende militaire missies fysiek of psychisch gewond zijn geraakt, brachten hun specifieke militaire kennis in en dat bleek waardevol voor het onderzoek. Bovendien werkt de deelname voor hen vaak therapeutisch ter bevordering van hun revalidatie en re-integratie. Ondanks de hitte omstandigheden waarin het moest plaats vinden. Meer dan 1.000 zakjes met opgegraven materiaal en vindplaats data werden door de administratie digitaal geregistreerd. Dat vond plaats in buurthuis ’t Holthuus waar men een week lang gastvrij onderdak had. Op dezelfde locatie werd ook een select aantal personen bijgepraat over de stand van zaken rondom het onderzoek. Alles vindt plaats in het kader van het herdenken van 800 Jaar Slag bij Ane die 28 juli 1227 plaats vond. De veldslag die vanaf heden een jaar lang in de aandacht komt met een hoogtepunt naar juli 2027. Vanaf de officiële start tijdens de a.s. jaarlijkse Holthoner Oogstdag op 25 juli staan allerlei activiteiten op stapel om de gedenkwaardige strijd verder inhoud en waarheid te geven. Die strijd van Rudolf van Coevorden, die met zijn Drents leger de bisschop van Utrecht versloeg. Toen de met zware harnassen en wapens uitgeruste ridders van de bisschop geen rekening hadden gehouden met de drassige ondergrond en in het moeras wegzakten. 

De onderzoekplaats, de opgravingssite

Ter plaatse doet de wetenschappelijk geselecteerd locatie inderdaad enigszins denken aan een voormalig stuk moerasgebied. Het lager gelegen deel van het veld voelt ook erg drassig aan en is onregelmatig aan het oppervlak. Tijdens het onderzoek ziet men mensen met metaaldetectors, schepjes, vlaggetjes, gps-apparatuur en administratiemateriaal bezig om naar sporen van de slag te speuren. Er zijn wat interessante zaken gevonden, zoals een pijlpunt van een middeleeuwse kruisboog en hoefijzers. Het eerste zou deel van een hellebaard kunnen zijn. Een houw- en stootwapen uit die tijd dat bestaat uit een lange houten stok met een ijzeren punt, met er onder tegenover elkaar geplaatst een bijl en een haak. Alles nog verstopt dan onder een dikke laag roest. Of dat allemaal van de slag afkomstig is moet in Amersfoort worden onderzocht door de Rijksdienst voor het Cultureel erfgoed. Of die vondst in lijn komt te liggen met de pommel van Jurrrien Toenhake is de vraag nog. Dat al eens eerder gevonden attribuut in de vorm van een afgeplatte bolletje van brons, met daarop twee afbeeldingen in emaille. Aan de ene kant staat een Maltezer kruis en aan de andere kant een soort wapen met blauw en wit. Een pommelkroon dus, aan de greep van een middeleeuwse dolk of van een zwaard.