Vistrap in wording van Vecht naar Radewijkerbeek

- Door: Harry Kruiper - Vissen zwemmen straks de beek in, terwijl aan de overkant van de Vecht de natuurbegrazers lekker in het zonnetje liggen te herkauwen, wordt ten zuiden van de uitmonding van de Radewijkerbeek veel zand verwerkt. Waterschap Vechtstromen is bezig om een nevengeul te maken voor de aanleg van een vistrap. De monding van de beek wordt natuurlijker. Dat alles ook in het kader van de Kaderrichtlijn Water (KRW), in dit geval om vispasseerbaarheid en natuurlijke oeverzones te creëren. 

Ten zuiden van de Koppeltuin aan de Vecht kunnen de vissen nog dit jaar aan de andere kant van de Radewijkerbeek tegen de stroom in zwemmen. Met de werkzaamheden verbeteren we tevens de waterkwaliteit en het leefgebied voor de planten en dieren die er thuishoren, zegt men bij het waterschap.

Natuurbelangen voor de beek

De Radewijkerbeek ontspringt in Duitsland en loopt via een onder leider onder het Kanaal Almelo-De Haandrik door en mondt uit in de Vecht. De beek stroomt vooral door agrarisch gebied. Het nu lopende project richt zich op een natuurlijker aansluiting van de beek op de Vecht in Hardenberg. Bij de monding van de Radewijkerbeek in de Vecht zit een vaste drempel in het water. Die is nu een hindernis voor vissen, ze kunnen er niet langs. Daarom maakt men een vispassage in het gebied naast de drempel om de vissen nog dit jaar vanuit de Vecht de Radewijkerbeek in te kunnen laten zwemmen. De passage komt in het weiland, direct aan de zuidkant van de beek en kruist een persleiding. Deze persleiding vervoert het afvalwater van Hardenberg naar de rioolwaterzuivering en heeft daarmee een belangrijke functie. De persleiding is ten behoeve van de vistrap eerder al dieper in de grond gelegd. 

Nieuw stukje natuur

Het ontwerp voorziet vanaf de Vecht in een bypass met geuldeel in taludbeton met negen drempels door natuurlijk grasland. Momenteel is men bezig met de eerste drie van de gleuven waar de overzwembare keerwanden in komen. Vervolgens gaat de geul doorlopen naar een gebiedsdeel met natuurlijke ontwikkeling dat in de beek gaat uitkomen. Daar is al een natuurlijke poel aanwezig en een ander stuk wordt ingeplant met bomen en struiken. De bestaande oever van de Radewijkerbeek krijgt tot aan de J.C. Kellerlaan een natuurlijke flauwe overgang van nat naar droog. En wordt voorzien van riet en andere vegetatie voor de flora en fauna. In betreffend gebied worden maatregelen genomen bij overstroming door hoog water van de Vecht. De werkzaamheden gaan vergezeld van een archeologische begeleiding. Het wordt niet toegankelijk voor het publiek. Vanaf de andere hoger gelegen noordelijke kant van de beek zal het te zien zijn. 

Werk van het waterschap

De Overijsselse Vecht is een belangrijke trekroute voor vissen, maar de stuwen en drempels in de laagland rivier zijn voor vissen vaak onneembare hindernissen. Sinds de jaren ’80 liggen er vistrappen om de stuwen heen om voor het voortbestaan vismigratie mogelijk te maken. Vissen zwemmen niet zichtbaar onder het wateroppervlak en de migratie van vissen is daarom ook niet te zien. Door het project Swimway Vecht (afgerond in 2022) is de migratie van deze vissen zichtbaar gemaakt. Hiermee zijn inzichten verkregen in het ecologisch functioneren van Vecht.