Online zoeken naar medisch advies? Met deze 5 regels bescherm je zowel je gezondheid als je privacy

Een afspraak maken met je huisarts is effectief, maar kost tijd en moeite. Een online consult bij Dokter Google is dan veel sneller geregeld. In veel gevallen krijg je inderdaad handige adviezen en weet je meteen welk middeltje je bij de drogist kunt halen. Maar met zo’n online consult neem je wel een risico.

Online ongelukken

Een arts heeft een jarenlange studie afgerond. Dokter Google heeft dat natuurlijk niet, ook al beschikt deze ‘dokter’ over de meest uitgebreide bibliotheek ter wereld. Een ongeluk is daarom nooit ver weg:

Desinformatie

Dat iets op het internet staat, betekent nog niet dat het ook waar is. En er worden nogal wat onware of op zijn minst twijfelachtige medische adviezen op het internet gegeven. Het is dus altijd verstandig om de bron te verifiëren. Maar met deepfakes is het nu ook mogelijk om betrouwbare bronnen, zoals gerenommeerde artsen, dingen te laten zeggen die niet kloppen.

Zelfdiagnose

Soms kan een snelle zoekopdracht alle zorgen wegnemen. Maar vaak roept het juist meer vragen op, die uiteindelijk alleen een medisch deskundige kan beantwoorden. Als je na een online zoektocht vermoedt dat je iets ernstigs onder de leden hebt, levert dat veel stress en slapeloze nachten op.

Oplichting

Van dure abonnementen op waardeloze voedingssupplemente tot namaakgeneesmiddelen en nooit geleverde bestellingen – veel zogenaamde gezondheidswebsites bevatten niet alleen onjuiste informatie, maar proberen daar ook aan te verdienen. Er zijn ook online apotheken waar mensen zware en gevaarlijke medicatie krijgen voorgeschreven na nietszeggende medische consulten.

Persoonlijke informatie

Je eigen huisarts spreek je onder vier ogen, maar in een online spreekkamer is dat anders. Cybercriminelen luisteren graag mee naar alle persoonlijke details die je deelt. Via datalekken en slecht beveiligde websites komen deze criminelen makkelijk aan jouw persoonlijke, financiële en medische gegevens.

Regels

Het is natuurlijk niet nodig om voor elk kwaaltje of pijntje meteen een doktersafspraak in te plannen. Online valt er best veel goede informatie te vinden, maar dan moet je wel weten hoe je ernaar moet zoeken. Deze vijf belangrijke regels bieden houvast:

1. Voorkomen is beter dan genezen

Voel je online vrij met een VPN. Door een VPN in te schakelen, hou je je IP-adres, maar ook al je dataverkeer verborgen voor nieuwsgierige blikken. Je hebt dus meer online privacy. Omdat er overal ter wereld VPN-servers staan, heb je in principe ook toegang tot informatie die anders niet beschikbaar zou zijn. Zo kun je meer bronnen raadplegen en uitgebreider onderzoek uitvoeren.

2. AI vertelt niet altijd de waarheid

De AI-samenvatting bovenaan de zoekresultaten en het antwoord van ChatGPT geven snel antwoord op je vraag. Er is alleen geen enkele garantie dat het ook het juiste antwoord is. Een AI-antwoord kan zelfs ronduit levensgevaarlijk zijn. Dat was bijvoorbeeld het geval toen Google’s AI Overview totaal verkeerde voedingsadviezen gaf aan alvleesklierkankerpatiënten. Vertrouw daarom nooit blindelings op AI-advies.

3. Chatbots hebben geen geheimhoudingsplicht

Een chatbot kan en mag geen diagnoses stellen, ook niet als je alle details van je kwaal of probleem uiteen hebt gezet. Sterker nog, een chatbot heeft geen geheimhoudingsplicht en kan deze informatie eindeloos hergebruiken. Wees daarom voorzichtig met wat je deelt en voer vooral geen namen, geboortedata en andere persoonlijke gegevens in.

4. Verhoog je weerstand tegen virussen

Zoekopdrachten over gezondheid leiden vaak naar websites die onbetrouwbaar zijn of schadelijke software verspreiden. Alleen een bezoek aan zo’n site kan al risico’s opleveren, bijvoorbeeld door verborgen downloads of kwaadaardige scripts. Met een goed antivirusprogramma word je gewaarschuwd voor gevaarlijke websites en worden malware en virussen actief tegengehouden.

5. Vraag om een second opinion

Ga nooit af op een enkel advies, maar neem de tijd om verschillende bronnen te raadplegen. Let daarbij wel op dat het om betrouwbare bronnen gaat, zoals thuisarts.nl of websites van ziekenhuizen of de overheid. Maak bij twijfel toch gewoon een afspraak bij je huisarts.

Conclusie

‘Dokter Google’ kan je bij veel onschuldige klachten op weg helpen, maar bij serieuze gezondheidsvragen is het geen vervanging voor professioneel medisch advies. Ook op het gebied van privacy is het belangrijk om kritisch te blijven met wat je online deelt. Met deze vijf regels zorg je ervoor dat je online zoek- of consultgedrag nuttige informatie oplevert en dat er zo zorgvuldig mogelijk met je gegevens wordt omgegaan.

Dit artikel is een bijdrage van een externe partij en valt buiten de verantwoordelijkheid van de hoofdredactie.